ons project

Ons “Project geschiedschrijving Klein-Seminarie Ypelaar 1950-1969(1974)” betreft de geplande uitgave van een gedenkboek over de laatste jaren van het klein-seminarie Ypelaar van 1950 tot 1969/1974. Het is een project van geschiedschrijving volgens de gebruikelijke regels die gelden voor historische artikelen en boeken.

Aanleiding. Ons project is voortgekomen uit het initiatief van een aantal oud-leerlingen, die moesten constateren dat er over het klein-seminarie Ypelaar bij Breda, dat in de eind-jaren 1960 net als praktisch alle andere klein- en groot-seminaries opgeheven werd, geen gedenkboek of historisch overzicht bestond, en die de geschiedenis van dat instituut wilden vastleggen, voor het te laat zou zijn. Immers, alle oud-leerlingen zijn nu, de jongsten zestigers, maar de meesten zeventigers en tachtigers, en enkele tientallen oud-leerlingen zijn reeds overleden.

Werkwijze. Ons project is uitdrukkelijk een collectief project. Er is geen auteur, slechts enkele redacteuren, en het grootste deel van het boek wordt gevuld door teksten die oud-leerlingen zelf ter publicatie hebben ingezonden. Bij iedere tekst staat dan ook de naam van de betreffende oud-leerling, met de jaren die hij op het klein-seminarie Ypelaar heeft doorgebracht. Er komt op de cover van het boek ook geen auteursnaam te staan.

Om in contact te komen met oud-leerlingen werd in 2013 begonnen met een website (www.seminarie-ypelaar.nl), met een oproep aan oud-leerlingen om getuigenissen, herinneringen, verhalen en foto’s in te zenden, met de bedoeling op termijn een gedenkboek te publiceren. Het gedenkboek over Ypelaar, zoals ons dat voor ogen staat, is enerzijds historische geschiedschrijving, met de gebruikelijke methodes van historisch-wetenschappelijk onderzoek, anderzijds geschiedschrijving naar de methode die men tegenwoordig graag oral history noemt, dat wil zeggen getuigenissen, herinneringen verhaald door mensen die het gebeurde nog zelf hebben meegemaakt, soms bovendien historische feiten die niet in de archieven staan, en die dus op termijn verloren zouden gaan. Zo hopen we een brede communis opinio te verkrijgen over de vraag hoe men school en internaat ervaren heeft.

Vanwege het historisch belang van ons “Project geschiedschrijving Klein-seminarie Ypelaar 1950-1969(1974)” wordt deze website sinds november 2016 door de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag voor toekomstig onderzoek gearchiveerd.

Sinds 2013, begin van het project, hebben ongeveer 160 oud-leerlingen (22 % van het totale aantal leerlingen in de betreffende periode 1950-1969) reacties ingezonden, die alle verwerkt zijn in het boek, en sinds het begin telkens gepubliceerd op de website gedeeld zijn. Iedereen kon ook wijzigingen aanbrengen in teksten en correcties doorgeven. Voor alle oud-leerlingen die reacties en getuigenissen hebben ingezonden was van den beginne uitdrukkelijk kenbaar gemaakt, dat het de bedoeling was om ze op te nemen in het gedenkboek. Alle oud-leerlingen, maar ook andere geïnteresseerden, zijn sinds 2013 op de hoogte gehouden van de vordering van het project dank zij regelmatig verschijnende Nieuwsbrieven. Deze nieuwsbrieven worden ook gepubliceerd op de website www.seminarie-ypelaar.nl. Ons project is volledig transparant.

Aan oud-leerlingen is ook telkens gevraagd om een kort curriculum vitæ in te zenden. Immers, al deze persoonlijke levensgeschiedenissen van oud-leerlingen geven duidelijk weer welk impact de opleiding en de vorming op het klein-seminarie Ypelaar heeft gehad. Men zou dit een prosopografisch onderzoek kunnen noemen. Het is inderdaad tekenend dat de grote meerderheid van de oud-leerlingen heeft gekozen voor onderwijs, gezondheidszorg, sociale beroepen, wetenschap, sommigen zelfs als hoogleraar, derde-wereld-projecten, of voor de Kerk, of die op Ypelaar de liefde voor de muziek of de literatuur hebben meegekregen en ze nog altijd beoefenen. Al deze getuigenissen zijn verstrekt door de oud-leerlingen zelf, met de bedoeling ze op te nemen in het te vervaardigen boek.

Tevens vindt nu ook onderzoek plaats in het archief van het klein-seminarie Ypelaar dat berust bij het bisdom Breda, dat weer nieuw feitenmateriaal aanbrengt en inzichten bevestigt.

Inhoud van het gedenkboek. Het gedenkboek Ypelaar 1950-1969(1974) willen wij opzetten naar de volgende structuur:

Hoofdstuk 1, Inleiding. In dit inleidend hoofdstuk wordt beschreven welke de aanleiding is geweest voor het project, de werkwijze, en wordt een historisch overzicht gegeven van het seminarie-wezen in het algemeen en het klein-seminarie Ypelaar in het bijzonder. Bij dit hoofdstuk worden korte schriftelijke reacties van oud-leerlingen gevoegd, vele overigens over het thema “Roeping”, en enkele eigentijdse foto’s, aangeleverd door oud-leerlingen.

Hoofdstuk 2, Regenten en docenten. Dit hoofdstuk behandelt de regent van het seminarie, de priesterleraren en de lekeleraren, met een zo volledig mogelijke biografie van ieder en zo mogelijk een foto.

Hoofdstuk 3, Leerlingen. Een volledige lijst van leerlingen kan om reden van privacy-wetgeving niet gepubliceerd worden. Wij beperken ons tot de leerlingen die zelf informatie hebben gegeven, met de bedoeling dat deze ook openbaar gemaakt mag worden. Dit hoofdstuk is ook van belang vanwege de cv’s die oud-leerlingen hebben aangeleverd over hun latere studiekeuze en levensloop.

Hoofdstuk 4, Gebouw. Het gebouw van het klein-seminarie Ypelaar werd na de verwoestingen van de oorlog in 1950 in gebruik genomen. Van 1957 tot 1960 werd een nieuwe vleugel bijgebouwd. Dit hoofdstuk telt veel foto’s, van 1945 tot 1960.

Hoofdstuk 5, Spiritualiteit gaat over het geestelijk leven en de spiritualiteit van het klein-seminarie, en is voornamelijk samengesteld uit getuigenissen van oud-leerlingen.

Hoofdstuk 6, Internaatsleven, gaat over het internaatsleven, en behandelt achtereenvolgens het dagelijks leven op het internaat, de reglementen, de dagorde, familiebezoek, de excursies, sociaal werk, sport, toneel, cabaret, academie, verenigingen, feesten, en verkennerij. Hierbij veel foto’s, met vaak in de onderschriften namen van leerlingen.

Hoofdstuk 7, Studie geeft een beeld van het studieniveau, lesroosters, studie, proefwerken, lesboeken, eindexamens, prijsuitreikingen. Hierna  volgt een algemene afsluiting in de vorm van ingezonden stukken, als evaluatie geschreven door oud-leerlingen, over hun jaren op het klein-seminarie Ypelaar.